Innovatiescore Nederlandse sportorganisaties stabiel
Nederlandse sportorganisaties scoren gemiddeld een 6,3 (op een schaal van 1-10) op innovatie. De innovatiescore is daarmee op een vergelijkbaar niveau als in 2021, toen een 0-meting van de Sportinnovatiemonitor werd uitgevoerd. De resultaten van de monitor laten zien dat innoveren en presteren hand in hand gaan: een hogere score op sportinnovatie hangt samen met verhoogde sportprestaties, het aantrekken en behouden van sporters en tevredenheid van medewerkers/vrijwilligers.
De 1-meting van de Nederlandse Sportinnovatiemonitor is uitgevoerd door de Universiteit van Amsterdam en het Mulier Instituut, in opdracht van Sportinnovator. Deze 1-meting is afgezet tegen vergelijkbaar Europees onderzoek naar sportinnovatie en tegen de innovatiescore van doorsnee Nederlandse organisaties.
Hoe innovatief is de sportsector?
De Nederlandse sportorganisaties scoren gemiddeld een 6,3 (op een schaal van 1–10) op innovatie. Dit is geen rapportcijfer, maar een gemiddelde op een schaal van 1-10 van de mate waarin er geïnnoveerd wordt op vijf innovatie-indicatoren: radicale innovatie, incrementele innovatie, productinnovatie, procesinnovatie en digitale transformatie. Sportorganisaties zijn vooral goed in het stapsgewijs verbeteren van bestaande activiteiten en processen (incrementele innovatie). Grote, vernieuwende veranderingen (radicale innovatie) – zoals compleet nieuwe sportconcepten – komen minder vaak voor.
Duidelijke verschillen tussen sportorganisaties:
- Sportverenigingen scoren het laagst op innovatie. Zij hebben vaak een traditioneel aanbod, beperkt beschikbare middelen en maken relatief weinig gebruik van digitale mogelijkheden waardoor het lastiger is om in te spelen op veranderende behoeften van (potentiële) sporters.
- Commerciële (top)sportorganisaties zoals sportscholen en betaald voetbalclubs scoren hoger, mogelijk doordat zij meer (financiële) middelen hebben.
Innovatiescore stabiel gebleven afgelopen 4 jaar
De sportinnovatiescore is in 2025 op hetzelfde niveau als in 2021 (nulmeting). Wel investeren organisaties minder in ingrijpende vernieuwingen, mogelijk door economische onzekerheid. Dit beeld zien we ook terug in de Nederlandse Innovatiemonitor onder bedrijven. De Nederlandse innovatiemonitor laat hier in de dezelfde periode namelijk ook een lichte afname zien (De Jong et al., 2025).
Sportinnovatie in EU
Op sportinnovatie en de deelindicatoren scoort Nederland vergelijkbaar met het gemiddelde van andere Europese landen (België, Griekenland, Ierland, Italië, Oostenrijk, Portugal en Spanje) waar dit onderzoek is uitgevoerd.
Waar richt innovatie van sportorganisaties zich op?
Innovaties zijn vooral gericht op het verbeteren van sportieve prestaties en economische opbrengsten. Maatschappelijke doelen, zoals inclusiviteit en gezondheid, krijgen nog relatief weinig aandacht.
Sportinnovatie en de samenhang met prestaties
De monitor laat zien dat een hogere score op sportinnovatie samenhangt met betere sportprestaties, het aantrekken en behouden van meer sporters en leden, en meer tevreden medewerkers en vrijwilligers. We kunnen niet zeggen dat sportinnovatie dit direct veroorzaakt. Het kan ook andersom zijn: dat goede prestaties en tevreden mensen juist zorgen voor meer sportinnovatie.
Wat stimuleert innovatie?
Drie factoren spelen een rol bij het stimuleren van innovatie. Het gaat om een combinatie van zowel technologische als niet-technologische factoren, waarbij met name creatieve vaardigheden en co-creatie als drijvende krachten naar voren komen.
- Creatieve vaardigheden van medewerkers (niet-technologische factor)
De mate waarin medewerkers en vrijwilligers van verenigingen de vaardigheden hebben om anders te denken over kwesties om zo met nieuwe en originele ideeën te komen en in staat zijn om de kwaliteit van nieuwe oplossingen te analyseren. - Samenwerking (co-creatie) (niet-technologische factor)
Samenwerken met andere organisaties en partners stimuleert innovatie, maar gebeurt nog onvoldoende.
Belangrijkste aanbevelingen
Om innovatie bij sportorganisaties te versterken zijn volgende stappen van belang:
- Blijf investeren in onderzoek en ontwikkeling met specifieke aandacht voor radicale innovatie
De sport scoort relatief laag op dit onderdeel ten opzichte van incrementele innovatie. Maak ruimte voor radicale vernieuwingen door experimenten te faciliteren. Daarnaast liggen er kansen op het gebied van productinnovatie, procesinnovatie en digitale transformatie. - Versnel digitalisering
Help sportorganisaties beter gebruik te maken van technologie en data. - Investeer in mensen en co-creatie
Ontwikkel creatieve vaardigheden en stimuleer kennisdeling en samenwerking.
Opzet onderzoek en definitie Sportinnovatie
Sportinnovatie is gemeten via het uitzetten van vragenlijsten onder verschillende sportorganisaties: commercieel-gedreven topsportorganisaties, niet-commerciële topsportprogramma’s, sportverenigingen uit de breedtesport, ondernemende sportaanbieders, sportbonden en een restcategorie overige (hybride) sportorganisaties.
Sportinnovatie volgt de definitie uit de nulmeting (Heij et al., 2021) en is gemeten aan de hand van vijf innovatie-indicatoren (radicale innovatie, incrementele innovatie, productinnovatie, procesinnovatie en digitale transformatie). Deze indicatoren zijn gebaseerd op eerdere onderzoeken met betrekking tot innovatie. Naast sportinnovatie is er in het onderzoek aandacht voor voorwaarden voor sportinnovatie, prestatiesmaatstaven van de sportorganisatie, en de focus van de sportorganisaties waar innovatie vooral op is gericht. Verder zijn interne organisatiekenmerken en externe factoren opgenomen.
Meer weten
Ga naar de 1-meting
Ga naar de 0-meting
Of neem contact op met Niels Reijgersberg, 070 349 54 21, niels@sportinnovator.nl of met Linda Jansen, Communicatie Sportinnovator, 0646278950, linda@sportinnovator.nl.
